Đi nhờ xe ở Uzbekistan, người Karakalpak và một đêm ở biên giới

Hồi đại học tôi đã đến Uzbekistan. Đầu tiên là Tashkent, rồi Samarkand, rồi Bukhara.

Đi nhờ xe từ Samarkand đến Bukhara

Từ Samarkand đến Bukhara, tôi và bạn bè đi nhờ xe. Thật ra lúc đầu chúng tôi định bắt taxi. Một chiếc xe dừng lại và chúng tôi nói dối tài xế rằng bị mất trộm tiền. Họ cho lên xe ngay.

Hóa ra mấy người đó là người Karakalpak. Họ từ Karakalpakstan đến Samarkand để đánh nhau với người Uzbek, và cho chúng tôi đi nhờ trên đường về nhà. Dọc đường họ kể rằng người Uzbek đã gây sự với bạn bè hay anh em của họ ở trường đại học. Họ không lấy tiền và chở chúng tôi đến tận Bukhara.

Ở Bukhara tôi ở cùng bạn tôi là Sancar.

Một đêm ở biên giới Kazakhstan

Lúc về, khi chúng tôi định qua Kazakhstan, cảnh sát Kazakhstan không cho vào. Họ hỏi visa và chúng tôi đưa ra. Chúng tôi có visa du học, nhưng còn thiếu một giấy tờ nữa, tên kiểu như thông báo của trường, phải do trường đại học cấp. Lúc đó đang nửa đêm.

Khi ấy tôi đang ngồi xổm dưới đất trong giá lạnh, run cầm cập, xem nhóm WhatsApp của gia đình. Hôm đó là sinh nhật cháu gái tôi, cả nhà gửi ảnh và chúc mừng. Nhóm rất sôi nổi, vì hồi đó giữa chúng tôi và Thổ Nhĩ Kỳ lệch nhau 3 tiếng. Khi ở Thổ Nhĩ Kỳ là 9 giờ tối thì chỗ chúng tôi đã 12 giờ đêm. Họ thì đang mừng sinh nhật, còn chúng tôi ngồi trong giá lạnh mặc cả tiền hối lộ với cảnh sát Kazakhstan để được vào.

Cuối cùng cảnh sát đòi đúng giấy tờ đó. Chúng tôi gọi cho một người bạn để làm giấy giả, rồi cố liên lạc với những người từng xin được giấy đó. Lúc này cảnh sát nói, kể cả tìm được thì anh ta cũng phải gọi số ghi trên giấy để xác nhận. Bây giờ là 2 giờ sáng, trường đóng cửa rồi, các cậu không qua được, anh ta nói. Đồng thời anh ta ra hiệu là muốn tiền. Chúng tôi không đưa tiền, và cũng không qua được. Mà dĩ nhiên trời lạnh cắt da.

Phòng hostel cho 60 người

Chúng tôi quay lại Uzbekistan, lại vào trung tâm, đến một hostel. Đó là phòng hostel kỳ lạ nhất tôi từng thấy. Một căn phòng khổng lồ với giường tầng bằng gỗ, chứa được ít nhất 60 người.

Sáng ra phòng công tác sinh viên gửi giấy cho chúng tôi. Chúng tôi ra biên giới và qua Kazakhstan. Từ đó tôi không quay lại Uzbekistan lần nào nữa.

Vì sao tôi thấy chán

Nói thật, dù học lịch sử và đó là một đất nước rất nhiều lịch sử, tôi vẫn thấy chán ở Uzbekistan. Tôi nghĩ là vì nó giống Turkistan quá.

Những điều cần biết trước khi đi Uzbekistan

Visa và đăng ký tạm trú

• Công dân Thổ Nhĩ Kỳ được miễn visa vào Uzbekistan bằng hộ chiếu, ở tối đa 30 ngày. Hãy kiểm tra quy định cho hộ chiếu của bạn. Hộ chiếu phải còn hạn ít nhất 6 tháng.
• Sau khi nhập cảnh phải đăng ký tạm trú trong 3 ngày, người địa phương gọi là registratsiya. Khách sạn và hostel làm giúp bạn và đưa một tờ giấy nhỏ.
• Mỗi lần đổi thành phố hay địa chỉ đều phải đăng ký lại. Giữ giấy cho đến khi rời khỏi nước, họ có thể hỏi.
• Quy định có thể thay đổi, hãy hỏi lãnh sự quán trước khi đi.

Khi qua biên giới

Đừng gặp chuyện như tôi. Nếu bạn học hoặc sống ở Kazakhstan và từ Uzbekistan quay về, hãy mang đủ mọi giấy tờ cần để nhập cảnh lại Kazakhstan. Hỏi trường hoặc cơ quan di trú cần giấy tờ gì trước khi đi. Nửa đêm ra đến biên giới mà thiếu thứ gì thì không liên lạc được với ai đâu.

Tiền

• Tiền của Uzbekistan là sum. Đô la đổi dễ nhất, hãy mang tiền sạch, không sờn.
• Đổi tiền ở ngân hàng và điểm đổi tiền chính thức. Tránh xa người mời đổi tiền ngoài đường. Tỷ giá ở sân bay tệ.
• Có thể rút sum ở ATM ngân hàng. Khi quẹt thẻ hay rút tiền, nếu máy hỏi tính bằng tiền nước bạn hay sum, hãy chọn sum.
• Ở thành phố khách sạn và nhà hàng tốt nhận thẻ. Ở chợ, taxi đi chung và hầu hết nhà nghỉ thì cần tiền mặt, hãy mang tiền lẻ.
• Đôi khi giá được báo bằng đô la nhưng trả bằng sum.
• Không cần tiền boa, làm tròn hóa đơn là đủ.

Đi lại

• Giữa Tashkent, Samarkand và Bukhara có tàu cao tốc Afrosiyob. Vé mở bán khoảng 45 ngày trước và mùa cao điểm hết rất nhanh. Trang bán vé chính thức là eticket.railway.uz.
• Lúc lên tàu họ kiểm tra tên. Mang hộ chiếu dùng khi mua vé và có mặt ở ga ít nhất 30 phút trước.
• Còn có tàu Sharq chậm hơn, giá khoảng một nửa.
• Trong thành phố gọi taxi bằng Yandex Go. Đôi khi ứng dụng đòi số điện thoại địa phương, hãy lo SIM trước.
• Bản đồ thì Yandex Maps dùng tốt hơn.
• Tàu điện ngầm Tashkent vào được bằng thẻ ngân hàng. Các ga rất đáng xem.

SIM

Các nhà mạng là Beeline, Ucell, Uzmobile và Mobiuz. Mua SIM bằng hộ chiếu.

Nên đi đâu

• Tashkent. Chợ Chorsu, quần thể Hazrati Imam và các ga tàu điện ngầm.
• Samarkand. Quảng trường Registan, Shah i Zinda, lăng Gur e Amir của Timur và đài thiên văn Ulugh Beg. Hãy ngắm Registan vào sáng sớm hoặc buổi tối khi đèn sáng.
• Bukhara. Phố cổ đi bộ được. Tháp Kalyan và quần thể Poi Kalyan, thành Ark và Lyabi Hauz.